Oświadczenie spadkobiercy. Czy można je zmienić?

     Złożenie oświadczenia o odrzuceniu lub przyjęciu spadku można je zmienić, ale tylko w pewnej sytuacji. Za złożone oświadczenie o przyjęciu bądź odrzuceniu spadku, lecz jedynie wtedy, kiedy zostało złożone pod wpływem błędu, albo groźby. Ocena tego, czy oświadczenie dotyczące spadku zostało złożone w ten sposób, odbywa się w oparciu o przepisy dotyczące wad oświadczenia woli. Uchylenie się od skutków prawnych oświadczenia odbywa się przed sądem. Spadkobierca musi oświadczyć, czy przyjmuje spadek i w jaki sposób, albo czy go odrzuca. W gestii sądu należy ocena, czy oświadczenie, od którego spadkobierca chce się uchylić zostało rzeczywiście złożone pod wpływem groźby lub błędu. Orzecznictwo w tym zakresie jest bardzo bogate. Posiłkowo wykorzystuje się także orzeczenia z zakresu wad oświadczenia woli.

     Błąd w tym zakresie dotyczy błędu co do faktu, nie zaś co do prawa. Zgodnie z sentencją, że nieznajomość prawa nikogo nie usprawiedliwia, błąd co do prawa nie jest podstawą do zmiany oświadczenia woli. Czego zatem może dotyczyć ów błąd? Przede wszystkim długów. Jeżeli spadkobierca nie wiedział, że masa spadkowa obejmuje na przykład kredyt lub pożyczki prywatne i przyjął spadek z nieograniczoną odpowiedzialnością za długi, to istnieje podstawa do unieważnienia oświadczenia.

     Groźba jest obawą, że składającemu oświadczenie lub innej osobie grozi niebezpieczeństwo majątkowe lub osobiste. Groźba musi być poważna, czyli taka, która wywołuje rzeczywistą obawę u spadkobiercy. Nie ma znaczenia kto grozi spadkobiercy. Uprawnienie do uchylania się od oświadczenia złożonego pod wpływem błędu wygasa rok po wykryciu błędu. Prawo do zmiany oświadczenia złożonego pod wpływem groźby wygasa po roku od chwili ustania stanu obawy.