Nowotwór złośliwy (rak) piersi, sutka. Co to jest? Objawy, zapobieganie, leczenie.

     Rak sutka to najczęstszy nowotwór w obrębie gruczołu sutkowego. Co więcej, jest on najczęściej występującym nowotworem złośliwym u kobiet. Rak piersi jest najczęstszym nowotworem złośliwym u kobiet. W Polsce w 1996 roku zarejestrowano około 10.000 nowych przypadków tego nowotworu oraz 4.700 zgonów z tego powodu. Polska należy do krajów o średnim współczynniku zachorowalności na raka piersi (30 przypadków na 100.000 osób), średnim tempie wzrostu umieralności (około 1,6% rocznie), złej strukturze zaawansowania klinicznego (20% stwierdzonych przypadków w I stopniu zaawansowania i aż 80% przypadków w II°, III° i IV° zaawansowania) i związanych z tym złych wyników leczenia. Do najlepiej poznanych czynników ryzyka należą: płeć, wiek (po 35 roku życia obserwowany wzrost zachorowalności), czynniki genetyczne (występowanie choroby w rodzinie, np. u matki lub siostry), czynniki hormonalne endogenne i egzogenne (hormonalne środki antykoncepcyjne, wczesna miesiączka), choroby piersi z proliferacją (ryzyko wzrasta w przypadku stwierdzenia zmian rozrostowych, takich jak hyperplasia atypowa lub LCIS).

Objawy

     Nowotwór złośliwy sutka najczęściej wykrywany jest, jako macane, niebolesne zgrubienie w piersi. Dzieje się tak w przypadku 55, 5% wszystkich przypadków. Występuje również nieprawidłowy mammograf bez obecności guzka (35%). Do częstych symptomów należy również zmiana zabarwienia skóry, nabiera ona lekko pomarańczowego koloru. Oprócz tego u chorej kobiety występuje zauważalne powiększenie chorej piersi oraz wciągnięcie brodawki sutkowej. Ponadto występują również guzki w dole pachowym, na skutek powiększenia węzłów chłonnych. Innym objawem, jednak dość rzadkim, jest ból kości. Pojawiają się również wycieki z brodawki, zwłaszcza krwiste. Poza tym skóra wokół brodawki jest zaczerwieniona i pogrubiona. Zaobserwować można również poszerzenie żył w skórze piersi. Ryzyko nawrotu zależy od rozmiaru guza, zajęcia węzłów chłonnych oraz od charakteru nowotworu. Ryzyko nawrotów lokalnych (ponad 10% dla okresu 10 lat) można obniżyć przez radioterapię adiuwantową (do ok, 5% dla 10 lat). Wśród przerzutów oddalonych najczęstsze są przerzuty do dobrze ukrwionych kości (nasady kości długich, żebra, kręgosłup). Przerzuty do innych narządów występują rzadziej. Wśród wszystkich pacjentek z rakiem piersi, 10–letnie ryzyko wystąpienia przerzutów do kości wynosi około 18%. Najczęściej występują przerzuty blastyczne lub osteolityczne. Ryzyko przerzutów oddalonych do kości można obniżyć przez adiuwantowe leczenie hormonalne i/lub chemioterapię. W przypadku nowotworów pierwotnych stopnia 0 i 1, nie przeprowadza się wstępnego skanowania układu kostnego ze względu na niską skuteczność oraz wysoki stopień wyników fałszywie pozytywnych.

Leczenie

     Leczenie raka piersi jest procesem wieloetapowym. Na podstawie uzyskanych danych można zaproponować optymalne postępowanie uzupełniające chemioterapię, radioterapię, hormonoterapię i leczenie celowane. Celem postępowania pierwotnego i leczenia uzupełniającego jest całkowita remisja (wyleczenie), czyli całkowita eliminacja ognisk nowotworu. Leczenie, które osiąga taki cel nazywane jest radykalnym, jeśli nie udaje się go osiągnąć mówimy o leczeniu paliatywnym.

Zapobieganie

     Jak w przypadku innych nowotworów złośliwych, jedynym sposobem zapobiegania nowotworowi są częste badania, zarówno u lekarza, jak i we własnym zakresie.